Ακόμα κι αν ο αέρας εξακολουθεί να είναι δροσερός και οι θερμοκρασίες όχι ιδιαίτερα υψηλές, οι ακτίνες του ήλιου είναι ήδη ισχυρές.
Το “άγγιγμά” τους στο δέρμα που δεν έχει εκτεθεί στην υπεριώδη ακτινοβολία για πολλούς μήνες είναι πιο επικίνδυνο απ’ ό,τι το καλοκαίρι. Ένα έγκαυμα είναι αρκετά πιθανό και για την αποφυγή του απαιτείται προσοχή, μέτρο και προφύλαξη. Αν και όλοι είναι πλέον εξοικειωμένοι με τους τρόπους προστασίας, είναι σημαντικό να τους εφαρμόζουν σωστά, προκειμένου να παραμείνει χαμηλός ο κίνδυνος εμφάνισης μιας πολύ επικίνδυνης μορφής καρκίνου του δέρματος, του μελανώματος.
«Το μελάνωμα εμφανίζεται στα κύτταρα που παράγουν τη μελανίνη (μελανινοκύτταρα), η οποία δίνει χρώμα στο δέρμα, τα μαλλιά και τα μάτια. Αυτός είναι ο λόγος που εκτός από το δέρμα μπορεί να εμφανιστεί και σε άλλα όργανα του σώματος – αν και η πιθανότητα είναι πολύ μικρότερη. Σχεδόν το 90% των περιστατικών προκαλείται από την έκθεση σε υπεριώδη ακτινοβολία, είτε από φυσικές πηγές είτε από τεχνητές, χωρίς να είναι η μοναδική αιτία», εξηγεί ο Δερματολόγος – Αφροδισιολόγος δρ Χρήστος Στάμου.
Τα μελανινοκύτταρα δημιουργούν σπίλους (ελιές), η ύπαρξη των οποίων αποτελεί παράγοντα κινδύνου για μελάνωμα, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι κάθε σπίλος μπορεί να εξελιχθεί σε καρκίνο. Οποιαδήποτε κηλίδα στο δέρμα που αλλάζει ή αυξάνεται σε μέγεθος μπορεί να είναι προειδοποιητικό σημάδι. Ενδείξεις όπως κνησμός, πόνος, αιμορραγία, πληγή που δεν επουλώνεται ή αλλαγή στην υφή ενός σπίλου δεν πρέπει να αγνοούνται.
H έγκαιρη διάγνωση
Με τη συχνή παρατήρηση και εξέταση του δέρματος, το μελάνωμα μπορεί να εντοπιστεί σε αρχικά στάδια και να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά. Εκτός από την αυτοεξέταση, οι τακτικοί έλεγχοι από δερματολόγο είναι καθοριστικοί. Η ολόσωμη εξέταση με δερματοσκόπιο υψηλής ευκρίνειας επιτρέπει τη χαρτογράφηση των σπίλων και τον εντοπισμό ακόμη και ανεπαίσθητων αλλαγών.
Κάθε καθυστέρηση στη διάγνωση αυξάνει τον κίνδυνο μετάστασης και δυσκολεύει τη θεραπεία, γι’ αυτό η πρόληψη και η έγκαιρη παρέμβαση είναι ζωτικής σημασίας.
Πρόληψη
- Χρησιμοποιήστε αντηλιακό ευρέος φάσματος με SPF 50+, ακόμα και τις συννεφιασμένες ημέρες της άνοιξης, όπως κάνετε το καλοκαίρι.
Επιλέξτε καπέλο με πλατύ γείσο και πυκνή ύφανση (όχι ψάθινο), που δεν επιτρέπει τον ήλιο να περάσει στο πρόσωπο, τα αυτιά και τον λαιμό. - Μείνετε στη σκιά μεταξύ 11 π.μ. και 3 μ.μ., όταν τα επίπεδα της υπεριώδους ακτινοβολίας βρίσκονται στο μέγιστο.
Φορέστε φαρδιά, ελαφριά ρούχα με πιστοποίηση UPF, που μπορούν να σας κρατήσουν δροσερούς και να μπλοκάρουν τις βλαβερές ακτίνες του ήλιου. - Μην χρησιμοποιείτε solarium. Οι συσκευές τεχνητού μαυρίσματος εκπέμπουν 15 φορές μεγαλύτερη ποσότητα ακτινών UV από ό,τι η έκθεση στον ήλιο. Ειδικά όσοι το χρησιμοποιούν για πρώτη φορά πριν από την ηλικία των 35 ετών αντιμετωπίζουν σχεδόν 60% μεγαλύτερο κίνδυνο μελανώματος αργότερα στη ζωή τους.
